Kryje się za nią określona struktura neurofizjologiczna, która ją wywołuje i zapewnia jej występowanie. Można powiedzieć, że istnieje wrodzona potrzeba podążania. Okazało się jednak, że obiekt, za którym pisklę podąża, u wielu gatunków nie jest z góry przesądzony ani zakodowany w strukturach neurofizjologicznych. Przeciwnie: zostaje on określony dopiero po wykluciu się pisklęcia z jaja. Podstawowym zmysłem, za pomocą którego ptaki kontaktują się z otoczeniem, jest wzrok. Określenie obiektu, za którym pisklę podąża, jest zależne od tego, co zobaczy ono po wykluciu się z jaja. Szczególnie zaskakujący jest przy tym fakt, że decydujące jest to, co pisklę widzi w ciągu niezwykle krótkiego czasu (rzędu jednej minuty) i w ściśle dla danego gatunku określonym przedziale czasowym życia (np. pomiędzy 13 i 16 godziną życia). Ten przedział czasowy nazwano okresem krytycznym (Tinbergen, 1976) bądź okresem wrażliwości (Schutz, 1976). Jeśli pisklę zostanie na czas trwania tego okresu krytycznego zabrane matce i umieszczone obok innego obiektu, a następnie po upływie okresu krytycznego matka pojawi się znowu, wówczas pisklę takie będzie podążało za owym innym obiektem, a nie za matką. Obiekt, o którym mowa, może być zupełnie dowolny. Może to więc być obcogatunkowy ptak, równie dobrze jak człowiek bądź nieożywiony a poruszany przedmiot. Tak więc pod wpływem działania mechanizmu imprinting potrzeba podążania ulega określonemu sprecyzowaniu, ukierunkowaniu, u którego podstaw leży doświadczenie z okresu wrażliwości. Działaniu tego mechanizmu podlega szereg wrodzonych, instynktownych reakcji (np. oprócz reakcji podążania także reakcje opiekuńcze oraz seksualne). Okresy wrażliwości na imprinting takich poszczególnych reakcji leżą na różnych odcinkach współrzędnej czasu życia. Przez wystawianie zwierzęcia na działanie różnych obiektów, w różnych określonych godzinach jego życia, można więc doprowadzić do tego, że należąc do gatunku A będzie podążało za obiektem typu B, kiedy dojrzeje będzie usiłowało parzyć się z obiektem gatunku C, zaś reakcje opiekuńcze będzie kierowało na obiekt własnego gatunku.

Dodaj Komentarz