Wśród potrzeb psychicznych małego dziecka szczególne znaczenie mają potrzeba bezpieczeństwa i potrzeba kontaktu emocjonalnego. Pozostają one w ścisłym związku ze sobą, ponieważ dziecko czuje się bezpieczne wówczas, jeśli zaspokajana jest jego potrzeba kontaktu emocjonalnego. Tzw. choroba sieroca małego dziecka (lub zespół hospitaliza- cyjny) powstaje wskutek silnej frustracji tych dwóch potrzeb i może w szczególnie dramatycznych okolicznościach doprowadzić do wyniszczenia organizmu i śmierci (Bielicka i Olechnowicz, 1966). Tego rodzaju przypadki zdarzają się obecnie bardzo rzadko, ale, niestety, epizody choroby sierocej są udziałem wielu jeszcze dzieci. Jest to w dzisiejszych warunkach sieroctwo społeczne, a więc takie, kiedy biologiczni rodzice żyją, ale wykazują niedostateczne zainteresowanie dzieckiem, wyrażone głównie obojętnością emocjonalną, a nawet wrogością (Dollard i Miller, 1967). Przewlekła frustracja potrzeb emocjonalnych dziecka daje w rezultacie poważne i charakteryzujące się dużą trwałością zaburzenia w sferze emocjonalnej, pojawiające się także w wieku dojrzałym w dwóch typowych postaciach. Jedną z nich jest to, co K. Horney (1959) nazwała „neurotycznym głodem miłości”, a więc ustawicznym poszukiwaniem akceptacji emocjonalnej, przy niemożności uzyskania pełnej satysfakcji w tym zakresie. Drugą formą jest zaburzenie sfery emocjonalnej polegające na niezdolności do przeżywania emocji złożonych, określonych niekiedy mianem uczuć wyższych (miłość, litość, syntonia itp.). Ponieważ defekt ten występuje wraz z zaburzeniami funkcjonowania społecznego, kwalifikowany jest najczęściej do zespołu zaburzeń socjopatycznych (Zawadzki, 1959). Jest rzeczą zrozumiałą, że oba te typy zaburzeń emocjonalnych w istotny sposób zakłócają funkcjonowanie erotyczne, powodując poważne trudności lub wręcz niemożność nawiązania i utrzymania trwałego związku partnerskiego.

Dodaj Komentarz